Eren GÃœLER YAZIYOR
Ekonomik krizin Türkiye üzerindeki etkisini yavaş yavaş artırırken bu durum mobilyacıları fazla etkilemişe benzemiyor. Mobilyacılar mevcut krize odaklanmak yerine önümüzdeki günlere umutla bakmayı tercih ediyor.
Ekonomik krizin Türkiye’nin en önemli sektörlerinden biri olan mobilyayı nasıl etkilediÄŸini görmek için dün mobilyacılarla bir araya geldik.
Sadece Türkiye’nin deÄŸil aynı zamanda dünyanın en büyük mobilya kenti olan ve toplam mobilya ihracatının yüzde 20’sinin gerçekleÅŸtirildiÄŸi MASKO’da görüştüğümüz esnaf durumdan çok dertli deÄŸil. Öncelikle bunu söyleyelim. Arada bazı ufak tefek itirazlar gelse de genel görüntünün çok karamsar olmadığının altını çizmek lazım.
Aslında görüşmeye gelirken son dönemde yoÄŸunlaÅŸan ‘imdat’ çaÄŸrılarının da etkisiyle karşımda daha kötü bir manzara bulacağımı düşünmüştüm. Ancak esnafın geneli yaÅŸanan krizin geçici olduÄŸunu ve önümüzdeki aylarda iÅŸlerin yeniden açılacağını düşünüyor.
BU GÜNLER GELİP GEÇİCİ
Mesela MASKO’nun en eski iÅŸletmecisi olan Hakkı Süngüç. Sedir Mobilya’nın sahibi olan Süngüç, satışların yüzde 20 düştüğünü ama önümüzdeki döneme yönelik umutlu olduklarını söyledi. Daha önce birçok kez kriz görmüş olan Süngüç’e ‘bu günler gelip geçici. Ä°ÅŸler 2009 Mart’ta açılmış olur.”
Burada Süngüç’ün devletten bir isteÄŸi var: “Bize sahip çıkın” diyor, “esnafı biraz destekleyin.” Çünkü krizle aÄŸlayarak deÄŸil mücadele ile baÅŸa çıkılır…
ŞANSSIZ DEĞİLİM, İYİ ZAMANDA AÇTIM
Escara Mobilya’nın sahibi Esmeray Kaya ise bana göre MASKO’nun ÅŸanssızı. Çünkü maÄŸazasını henüz ekim ayında, yani krizin tam göbeÄŸinde açmış. Ama ona göre ortada bir ÅŸanssızlık yok, bilakis fırsat var.
Esmeray Hanım, “Bana göre maÄŸazayı çok iyi bir dönemde açtık” diyor, çünkü o da mart ayına kadar iÅŸlerin açılacağını umuyor.
KORKACAK BÄ°RÅžEY YOK
La Modella Mobilya’nın sahibi Latif Uçar da Esmeray Kaya ile aynı durumda. O da maÄŸazasını yeni açanlardan. Ama benzer bir umut Latif Bey’de de var.
“Satışlarımız iyi” diyor. Uçar’a göre problem yaÅŸayanlar var fakat burada kendini yenileyenler ve hesabını iyi yapanlar için önemli fırsatlar var. Uçar bu fırsatlardan kendilerinin de yararlanacağını söylüyor. Hatta agresif bir hedef de belirlemiÅŸler. Åžu anda iki olan maÄŸaza sayılarını 2010′a kadar 5′e çıkarmayı ve Yunanistan ile birlikte ihracat atağına baÅŸlamayı hedefliyorlar.
Uçar, “bu dönemde maÄŸaza açtınız. Hiç mi korkmadınız?” sorumuza da ÅŸu yanıtı verdi: “Korkacak birÅŸey yok. Her adımımız planlı.”
BEN BU MESLEĞİ OĞLUMA BIRAKMAM
KonuÅŸtuÄŸumuz esnaf arasında en tepkili olanı ise MASKO Mobilya Kenti’nin en yaÅŸlı iÅŸletmecisi olan 66 yaşındaki Yakup Güler. Onun yerine oÄŸlu Sadık Güler ÅŸikayetlerini dile geitiriyor. Kendi ifadesine göre satışları yüzde 75 azalmış. “Kapatsak yeridir” diyor… Kendisi mesleÄŸi babasından öğrenmiÅŸ ama “oÄŸluma bu mesleÄŸi bırakmam” diyor. Ä°kinci kuÅŸak Güler’e göre seri üretim ve markalaÅŸmanın öne çıkması kendileri gibi butik üretim yapan yerleri kötü vurmuÅŸ.
BAÅžKAN CEVAP VERÄ°YOR: KRÄ°Z VAR MI YOK MU?
MASKO’daki bazı esnaflarla görüştükten sonra bir de son durumu MASKO’nun Yönetim Kurulu BaÅŸkanı Recep Güvenkaya’ya sordum… Kriz var mı yok mu?
Güvenkaya’nın ilk lafı, “Biz memnunuz, önemli bir sıkıntımız yok…” Önümüzdeki dönemin özellikle MASKO için daha avantajlı olacağını söyleyen Güvenkaya, çevrede yapılan toplu konutların tamamlanmasıyla satışların yeniden artmaya baÅŸlayacağını düşünüyor.
Fiyatların YTL olması nedeniyle yükselen dövizin kendileri için avantaj oluşturduğunu belirten Güvenkaya, bunun ihracat için de olumlu olduğunu vurguladı.
Güvenkaya’nın altını çizdiÄŸi bir husus da kriz nedeniyle herhangi bir istihdam kaybının olmaması…
MOBÄ°LYACI NE Ä°STÄ°YOR?
Mobilyacılar krizden çok fazla etkilenmediklerini söyleseler de bazı önlemlerin gerekli olduğunun altını çiziyor. Mesela KDV indirimi.
Mobilyadaki KDV yüzde 18 ve bu kriz ortamında esnaf bile yüzde 18 kazanamıyor. Dolayısıyla satın alınan bir koltuk takımın, bir sandalyenin, bir mobilyanın diÄŸer ortağı da devlet…
Esnaf acilen bu KDV sorununun çözülmesini ve yüzde 8′e indirilmesini talep ediyor.
Bir diğer sorun da SSK primlerinin yüksekliği. Aslında bu tüm üretim sektörünün problemi. Mobilyacılar burada sağlanacak bir avantajın da önemli olumlu geri dönüşleri olacağını düşünüyor.
KRÄ°ZE KARÅžI SÄ°LAH KAMPANYA
Yaşanan krizden fazla etkilenmek istemeyen esnaf kampanya silahına sarılmış durumda. Neredeyse tüm mağazaların vitrinlerinde indirim ve kampanya duyuruları var.
Kimisi yatak odası takımını 1.500 YTL’ye indirmiÅŸ, kimisi çok uzun vadeli satış yapıyor, kimisi bir alana bir tane de kendisi veriyor. Hatta esnaf, mevcut krizin mobilya almak isteyenler için ÅŸu dönemde çok büyük fırsatlar sunduÄŸunu söylüyor.
778 MOBÄ°LYACI VAR
“Dünyanın En Büyük Mobilya Kenti” olan MASKO’da 778 iÅŸyeri faaliyet gösteriyor. MASKO’dan AB ülkeleri, OrtadoÄŸu ve Türkî Cumhuriyetleri’nin de aralarında bulunduÄŸu toplam 40 ülkeye ihracat yapılıyor. 1.3 milyar dolarlık toplam ihracatın yüzde 20’sini gerçekleÅŸtiren MASKO’nun toplam satışları arasında ihracatın payı ise yüzde 40.
HÃœRRÄ°YET
